mobile logo

Vitaal ouder worden? Durf keuzes te maken!

Door: Karin Lombarts

Op een dag moet je gewoon onder ogen zien dat je ouder wordt. Het is niet anders. Je wordt sneller moe, na een halve dag in de auto ben je ’s avonds gevloerd. Je wilt lekker door blijven werken, ook als je 67+ bent, maar het moet wel leuk blijven. Hoe pas je daar je werkende leven op aan? 

Mijn persoonlijke antwoord daarop (en dat geldt eigenlijk voor alle levensfasen): durf keuzes te maken! Vitaliteit wordt je meestal niet in de schoot geworpen. Het heeft onderhoud nodig, en daar spelen duidelijke keuzes een grote rol in. 

Vergroot je speelveld

Ik denk echt dat keuzes maken je gezond en vitaal houdt. In mijn werk als coach spreek ik veel medewerkers van mijn eigen leeftijd, vijftigers en zestigers: ik zie het als mijn missie om hen uit te dagen keuzes te gaan maken. Dat doen ze echt niet allemaal hoor! Veel mensen moeten een drempel over, ze hebben voorbeeldgedrag en rolmodellen nodig om in beweging te komen.

De huidige generatie vrouwen van 50+, bijvoorbeeld, zit vaak in een fase waarin ze ‘de zolder gaan opruimen’, zoals ik dat noem. Ze zijn net uit de kinderen, raken in de overgang, moeten zichzelf opnieuw uitvinden. Alles wat de afgelopen decennia is blijven liggen kunnen ze nu gaan doen: achterstallige knopen doorhakken, zichzelf herontdekken, nieuwe doelen stellen, oude plannen daadwerkelijk uitvoeren.

Best een uitdaging, en ik snap ook dat sommigen het nauwelijks aandurven. Maar de hoeveelheid energie die dan vrij komt… dat is enorm bevrijdend. Hun speelveld wordt daardoor steeds groter, en dat houdt ze vitaal.

Ken jezelf

Ook belangrijk: enige zelfkennis. Zonder zelfkennis – en vooral zelfacceptatie – maak je geen goede keuzes. Als je je talenten en beperkingen kent, kun je jezelf oneindig veel beter faciliteren. Stem je keuzes dus altijd af op de persoon die je echt bent, met verminderd uithoudingsvermogen en al. Niet op de persoon die je zou willen zijn, of die anderen verwachten dat je bent, want dan wordt het allemaal ernstig vermoeiend! 

Daarbij kan het helpen dat je bepaalde dingen losgelaten hebt, als je de vijftig voorbij bent. Ik hoef zelf bijvoorbeeld niet meer te bewijzen dat ik dingen kan, zoals vroeger. Ik voel niet meer de behoefte om waardering te sprokkelen en bewijslast te leveren. Dat geeft rust, en meer ruimte om bezig te zijn met degene voor me. Vooral in mijn werk als coach brengt dat veel voldoening. 

Doe wat bij je past

Het is voor mijn vitaliteit heel belangrijk dat ik werk doe dat bij me past. Anders kost het me teveel energie en daar moet ik zorgvuldig mee omgaan. Ik ben er voorlopig nog helemaal niet aan toe om te stoppen met werken, maar ik ben al wel flink aan het afbakenen. De krenten uit de pap aan het vissen.

In mijn werk voor Qidos ga ik bewust voor de verdieping. Ik wil mensen echt aanraken. Bepaalde trainingen geef ik niet meer omdat ik niet dicht genoeg bij de mensen kom in dat format. En ik neem steeds meer ruimte voor improvisatie, ook als trainingen een vaste volgorde hebben. Ik wil in het moment kunnen werken, dan sta ik ‘aan’, dan ben ik er. Ik geniet bijvoorbeeld enorm van intervisie, een werkvorm waarbij je met een groep van ongeveer zes mensen een issue gaat bekijken. Daarbij maak je dan maximaal gebruik van de groep, en andermans perceptie. Zo’n sessie duurt maar drie uur, maar daar gebeurt zoveel! Als je dan beweging ziet bij mensen, dat vind ik prachtig. 

In mijn eigen bedrijf Toonaard ben ik thuisgekomen wat dat betreft. De naam verwijst naar mijn conservatorium opleiding: in de muziek ben je bezig met afstemmen, luisteren, harmonie brengen, en ook de dissonant toelaten om de juiste spanning in het proces te brengen. Als coach maak ik nog steeds ‘muziek’, maar dan met mensen. Soms als dirigent, soms als solist, soms alleen als begeleider. En soms doe ik helemaal niets, alleen aanwezig Zijn.

Neem risico’s

Maar het is natuurlijk ook spannend, zo rigoreus ruimte maken voor jezelf. Wat als je de verkeerde keuze maakt? Ik heb geleerd om die voor lief te nemen. Zelfs met foute keuzes ben ik blij. Wat telt is dat je die knoop doorgehakt hebt, die drempel overgegaan bent.

De afgelopen jaren heb ik een flink aantal spannende keuzes gemaakt. Voor mezelf beginnen was er één; en ook de keuze om in mijn werk steeds dichter naar de mensen toe te bewegen. Meer recent heb ik er bewust voor gekozen om niet langer te werken voor een organisatie waar de bedrijfscultuur voor mij een onaangename wending had genomen. Het was een lucratieve opdracht, dus ik nam het risico van een stevige inkomensvermindering.

Paradoxaal genoeg leverde dat afbakenen altijd eerder meer werk op dan minder. Hoe meer kleur je bekent, hoe beter gelijkgestemden je weten te vinden (zoals Martijn pas ook al opmerkte in een blog!). Daar moet je dan ook weer duidelijke keuzes in maken: dit doe ik wel, dit niet, kwaliteit over kwantiteit.

Zoek de balans

Op dit moment sta ik voor de keuze om minder te reizen. Het valt me steeds zwaarder. Neem nou die halve dag in de auto waar ik het in de intro over had: meer dan twee uur in de file bij Rotterdam, je kunt het je voorstellen. Als je dat te vaak doet, en je bent zoals ik 62 (of je hebt een andere reden waarom je sneller moe wordt), dan komt er onvermijdelijk een punt waarop je je moet afvragen: hoeveel werk ik, en hoe moe ben ik bereid te worden? Wat is een acceptabel aantal vermoeide avonden op het totaal aantal gewerkte dagen?

Daar moet je dan een balans in zoeken. Klinkt oubollig, maar het is waar. Ook als anderen zeggen: “Maar Karin, je bent juist ontzettend energiek en vitaal!” Dat klopt, maar dat kan ik alleen blijven omdat ik mijn beperkingen serieus neem, daar bewust ruimte voor houd. Ik vraag mezelf regelmatig af: wie ben ik nu? Wat vind ik belangrijk? Waar wil ik aan bijdragen, wat drijft mij op dit moment? En waar liggen mijn grenzen? Op basis van de antwoorden maak ik dan opnieuw een keuze. 

De komende tijd wil ik lekker door blijven werken, steeds een beetje minder. Mijn man gaat binnenkort met pensioen, maar ik ben daar nog niet aan toe. Hij heeft straks alle tijd om lange wandeltochten te maken en vogels te kijken. Dat doet-ie maar lekker in zijn eentje, want mij maak je daar niet blij mee. Ik geniet ondertussen van mijn atelier in de tuin, van de mensen waar ik dichtbij mag komen, van uitdagende opleidingen waar ik nieuwe kennis opdoe die ik kan mengen met wat ik al weet. 

En ik blijf risico’s nemen. Doe je mee?

 

 

Deze blog is geschreven in samenwerking met Linda Bleijenberg, onze nieuwe blog-expert. De komende tijd gaat zij ons helpen de Qidos-blog nog interessanter te maken. Wil je op de hoogte blijven? Volg ons op LinkedIn, of meld je aan voor de Qidos nieuwsbrief!

 

Terug naar overzicht

Meer blogs